Woordenlijst labtermen: andere namen en afkortingen van bloedwaarden
Veel bloedwaarden hebben meer dan één naam. Ferritine heet in gewone taal vaak je ijzervoorraad, ALAT heet ook ALT of GPT en BSE is de bezinking. Deze woordenlijst zet 18 labtermen op een rij, van LDL tot vitamine B12, met de andere namen en afkortingen die je op een uitslag of online tegenkomt en in één zin wat elke waarde meet. Grenzen staan hier niet bij: die vind je in de bloedwaarden-tabel en op je eigen uitslag. Zo weet je bij elke afkorting meteen waar je naar kijkt.
Dit artikel is educatief en geen persoonlijk medisch advies. Bespreek je uitslag en je behandeling met je huisarts.
Je huisarts noemt een waarde bij de ene naam, je uitslag gebruikt een afkorting en een website weer een Engelse term. Dan lijkt het of het over drie verschillende dingen gaat, terwijl het om dezelfde meting gaat. Welke namen horen bij elkaar, en wat meet zo’n waarde eigenlijk?
Welke namen hebben de cholesterolwaarden?
Cholesterol en vetten staan op je uitslag meestal met een Engelse afkorting, en online krijgen ze er vaak een bijnaam bij.
LDL-cholesterol
Andere namen: LDL, het “slechte” cholesterol.
Wat het meet: het cholesterol in LDL-deeltjes. Meer lees je bij LDL-cholesterol.
Non-HDL-cholesterol
Andere namen: non-HDL.
Wat het meet: je totaal cholesterol min je HDL, dus al het cholesterol buiten de HDL-deeltjes. Meer lees je bij cholesterolwaarden interpreteren.
HDL-cholesterol
Andere namen: HDL, het “goede” cholesterol.
Wat het meet: het cholesterol in HDL-deeltjes. Meer lees je bij HDL-cholesterol.
Triglyceriden
Andere namen: TG, TRIG, triglyceride1.
Wat het meet: de vetten in je bloed die je lichaam als brandstof gebruikt. Meer lees je bij triglyceriden.
Welke namen hebben de bloedsuikerwaarden?
Voor je bloedsuiker kom je twee waarden tegen: de glucose van dat moment en het HbA1c over een langere periode.
Glucose
Andere namen: bloedsuiker, nuchtere glucose, nuchtere bloedsuiker, in het Engels blood sugar of fasting plasma glucose (FPG)1.
Wat het meet: de hoeveelheid suiker in je bloed. De nuchtere glucose is je bloedsuiker nadat je een nacht niets hebt gegeten. Meer lees je bij bloedsuikerspiegel.
HbA1c
Andere namen: A1c, geglyceerd hemoglobine, in het Engels glycated hemoglobin of glycohemoglobin1.
Wat het meet: hoeveel suiker er aan het hemoglobine in je rode bloedcellen vastzit. Daarmee laat het je gemiddelde bloedsuiker over de afgelopen maanden zien. Meer lees je bij HbA1c-waarde.
Welke namen hebben de ontstekingswaarden?
Twee waarden die op een ontsteking kunnen wijzen, hebben elk een paar namen.
CRP
Andere namen: C-reactief proteïne, ontstekingswaarde. De hs-CRP of hoogsensitieve CRP is hetzelfde eiwit, gemeten met een gevoeliger test.
Wat het meet: een eiwit dat stijgt als er ergens in je lichaam een ontsteking is. Het zegt niet waar. Meer lees je bij CRP verhoogd.
BSE
Andere namen: bezinking, bezinkingssnelheid, in het Engels ESR of sed rate (erythrocyte sedimentation rate)1.
Wat het meet: hoe snel je rode bloedcellen in een buisje naar de bodem zakken. Meer lees je bij ontstekingswaarden in bloed.
Welke namen hebben de waarden voor bloed en ijzer?
Bij bloedarmoede en ijzer kijkt het lab meestal naar het Hb en soms naar het ferritine.
Hb
Andere namen: hemoglobine, Hgb1.
Wat het meet: het eiwit in je rode bloedcellen dat zuurstof vervoert. Meer lees je bij bloedarmoede en je Hb-uitslag.
Ferritine
Andere namen: serumferritine, in gewone taal vaak je ijzervoorraad1.
Wat het meet: het eiwit waarin je lichaam ijzer opslaat. Daarmee laat ferritine zien hoeveel ijzer je hebt opgeslagen. Meer lees je bij ferritine te laag bij vrouwen.
Welke naam heeft de schildklierwaarde?
Voor je schildklier staat meestal eerst het TSH op je uitslag, en dat heeft een lange officiële naam.
TSH
Andere namen: thyreoïdstimulerend hormoon, schildklierstimulerend hormoon, thyreotropine1.
Wat het meet: het hormoon waarmee je hersenen je schildklier aansturen. Meer lees je bij TSH en schildklierwaarden.
Welke namen hebben de nierwaarden?
Je nierfunctie staat meestal als twee regels op je uitslag: het kreatinine en de eGFR die het lab daaruit berekent.
Kreatinine
Andere namen: creatinine, serumkreatinine1. Beide spellingen zijn in gebruik.
Wat het meet: een afvalstof uit je spieren. Het lab rekent er je eGFR mee uit. Meer lees je bij nierfunctie en eGFR.
eGFR
Andere namen: geschatte GFR, geschatte glomerulaire filtratiesnelheid, in het Engels estimated GFR1.
Wat het meet: een schatting van hoe goed je nieren je bloed filteren. Meer lees je bij nierfunctie en eGFR.
Welke namen hebben de leverwaarden?
ALAT, ASAT en gamma-GT zijn enzymen: eiwitten die onder meer in je levercellen hun werk doen2. Elk van de drie heeft meer namen, ook Engelse en oudere.
ALAT
Andere namen: alanine-aminotransferase, ALT, GPT of SGPT1,2.
Wat het meet: een enzym dat vooral in levercellen zit; het lab meet het als leverwaarde. Meer lees je bij leverwaarden ALAT en ASAT.
ASAT
Andere namen: aspartaat-aminotransferase, AST, GOT of SGOT1,2.
Wat het meet: een enzym dat onder meer in levercellen zit; het lab meet het samen met ALAT als leverwaarde. Meer lees je bij leverwaarden ALAT en ASAT.
Gamma-GT
Andere namen: GGT, gamma-glutamyltransferase, gamma-glutamyltranspeptidase1.
Wat het meet: ook een enzym, dat bij de levertesten hoort. Meer lees je bij leverwaarden ALAT en ASAT.
Welke namen hebben de vitamines?
Vitamine D en B12 staan op een uitslag soms onder hun scheikundige naam.
Vitamine D
Andere namen: 25-OH-vitamine D, 25-hydroxyvitamine D, 25(OH)D, calcidiol1.
Wat het meet: de vorm waarin vitamine D in je bloed rondgaat. Meer lees je bij vitamine D-tekort.
Vitamine B12
Andere namen: B12, cobalamine1. Let op: sommige labs meten actief B12 (holotranscobalamine). Dat is een andere bepaling met andere getallen3.
Wat het meet: een vitamine die je nodig hebt voor je zenuwen en je bloed. Meer lees je bij vitamine B12-tekort.
Wanneer naar je huisarts?
Heb je een waarde buiten de grens van je lab, bespreek die dan met je huisarts.
Wat je hieruit kunt meenemen
Een afkorting op je uitslag is vaak gewoon een andere naam voor een waarde die je al kent: ALT is ALAT, GGT is gamma-GT en bezinking is BSE. Zoek je online naar een waarde, probeer dan ook de andere namen, zodat je de juiste uitleg vindt. Wat een waarde betekent, lees je in het artikel dat bij elke term staat, en hoe je je uitslag leest bij je bloeduitslag lezen. De grens die voor jou telt, staat altijd op je eigen uitslag.
Zie ook
Bronnen
- MedlinePlus (2026). Medical Tests: ALT, AST, GGT, ESR, CRP, Creatinine, eGFR, HbA1c, TSH, Vitamin D, Vitamin B, Ferritin, Hemoglobin, Triglycerides en Blood Glucose, rubriek "Other names". U.S. National Library of Medicine, opgehaald 08-11-2026. [Patiëntinformatie, NIH] Patiëntinformatie van de Amerikaanse National Library of Medicine over bloedtesten. Per test staat onder 'Other names' welke andere namen en afkortingen er voor dezelfde meting in gebruik zijn, zoals ALT, SGPT en GPT voor ALAT. bron
- MDL Fonds (2025). Leverfunctieonderzoek. Maag Lever Darm Stichting, bijgewerkt 05-08-2025. [Patiëntinformatie] Patiëntinformatie van de Maag Lever Darm Stichting over leverfunctieonderzoek. Ze schrijft de afkortingen ALAT (alanine-aminotransferase) en ASAT (aspartaat-aminotransferase) voluit en legt uit dat deze enzymen en ook gamma-GT vooral in de lever voorkomen. bron
- Labgidsen (2026). Labgidsen en referentielijsten van tien Nederlandse laboratoria, waaronder Star-shl (actief B12). Opgehaald 08-11-2026. [Labgids] De openbare referentiewaarden die tien Nederlandse laboratoria op hun website of in hun referentielijst zetten, opgehaald op 8 november 2026. Eén lab, Star-shl, meet onder vitamine B12 actief B12 (holotranscobalamine), een andere bepaling met andere getallen. bron
Verder lezen
Leukocyten verhoogd of te laag: wanneer moet je je zorgen maken?
Verhoogde leukocyten komen meestal door een infectie of ontsteking, maar roken en stress tellen ook mee. Lees wanneer…
Lees → Biomarkers en bloedwaardenMCV-waarde te hoog of te laag: wat zeggen je rode bloedcellen?
Je MCV is de grootte van je rode bloedcellen. Boven 100 fL heten ze vergroot. Lees wat een…
Lees → Biomarkers en bloedwaardenJe bloeduitslag lezen: zo begrijp je elke regel
Elke regel op je bloeduitslag heeft vijf onderdelen: naam, waarde, eenheid, grens en markering. Zo lees je ze,…
Lees →